Otomatik vitesli araçlar günümüzde iki farklı şekilde tasarlanmaktadır. Bunlar tam otomatik (tork konvertor) ve yarı otomatik (debriyaj) vites sistemidir. Yarı otomatik vitesli araçların vites tasarımı ve parçaları manuel araçlara oldukça benzemekte olup iki sistemde de debriyaj, baskı balata ve volant sistemleri bulunur. Manel vitesli araçlarda debriyaja sürücü basıp vites değişimini yaparken, yarı otomatik vitesli arabalarda robotize sistem debriyaja basar ve vitesi uygun konuma atar. Hem manuel hem de yarı otomatik vitesli araçlarda belirli bir süre sonra baskı balata ve volant parçalarının yenilenmesi gerekir. Yarı otomatik vitesli araçlarda ise bunlara ek olarak mekatronik, debriyaj aksiyoneri, konum sensörleri gibi parçalar da arıza yapabilir ve değişmesi gerekebilir.

Tam otomatik vitesli araçlarda ise debriyaj sistemi bulunmaz. Bunun yerine tork konvertör denilen bir parça veya genellikle japon üreticilerinin tercih ettiği sürekli bir aktarım sağlayan kasnak sistemi (CVT) bulunur.

Tork konvertör motordan gelen dönme hareketini kısmi olarak şanzımana ileten bir sistemdir. ECU dan gelen kilitlenme miktarına göre tork aktarımı sağlayarak aracın hareket etmesi sağlanır. Genellikle sağlam bir sistem olmakla birlikte ilkel ve daha verimsiz versiyonları bu özelliğinden dolayı tanklarda dahi kullanılmıştır.

CVT tipi tam otomatik viteslerde ise bisikletin vites sistemine benzer bir yapı vardır. İki kasnak arasındaki kayış kasnaklar vasıtasıyla tork ayarı yaparak motorun hareketini aktarırlar. Bu sistemdeki en zayıf parça kayıştır ve tork çok yükseldiğinde sistemden çıkarak aracın güç aktaramamasına neden olabilir. Belirli bir süreden sonra bu kayışın değişmesi gerekebilir.

Manuel araçlarda ise değişim gerektirecek tek parça baskı balata ve volant sistemidir. Debriyajın üstlerde kavraması ile veya el freni çekilip araç kaldırılmaya çalışıldığında hiçbir etki olmuyorsa bu parçaların yenileri ile değiştirilmesi gerekir.

En düşük otomatik vites tercihi yüzde 53 ile B segmentinde (Volkswagen Polo, Renault Clio, Ford Fiesta, Seat Ibiza, Skoda Fabia) görülüyor.

Üst segment grubu araçlar mercek altına alındığında ise D segmentinde (Opel Insignia, Volkswagen Passat, Toyota Avensis, Ford Mondeo, Citroen C5) otomatik vites tercihinin yüzde 99,8 olduğu görülüyor. E segmenti (Mercedes E Serisi, Audi A5, BMW 5 Serisi) ve F segmentinde (Mercedes S-Serisi, Audi A8, BMW 7 Serisi) ise oran yüzde 100’e çıkıyor. Yani kimse bir lüks araçta manuel vites kullanmak istemiyor.

Eskiden manuel ve otomatik vitesli araçlar arasındaki fiyat farkı 50-60 bin TL gibi rakamları bulabiliyordu. Günümüzde aynı aracın otomatik vitesi ile manuel vitesi arasındaki fiyat farkı ortalama 10 bin TL oluyor. Tüketiciler açısından 150-200 bin TL’lik bir araçta 10 bin TL otomatik vites farklı gayet makul görünüyor. Bu da otomatik vites tercihinin artmasına sebep oluyor.

Diğer bir taraftan eskiden otomatik vitesli araçlar, manuel vitesli araçlardan daha fazla yakıt tüketirdi. Günümüz teknolojisiyle üretilmiş otomatik vitesli araçlarda bu sorun da ortadan kaldırılmış görünüyor.

Kalabalıklaşan şehirlerde artan trafik de otomatik vitesli araçların satışının artmasına neden oluyor.

Manuel vitesli araçlar ikinci el pazarında da az ilgi görüyor. Manuel vitesli bir aracı satmak, otomatik vitesli aracı satmaktan daha uzun sürebiliyor.

Avrupalı büyük otomobil üreticilerin önümüzdeki yıllarda manuel vites araç üretimini durduracağı iddia ediliyor. Birkaç yıl içerisinde manuel vites araçlar tarih olabilir.